Geri kazanım, kullanılmış, atık veya hurda malzemelerin yeniden işlenerek yeniden kullanılabilir hale getirilmesi işlemidir. Bu işlemle, atık malzemelerin çevreye zarar vermesi önlenir ve kaynakların daha verimli kullanılması sağlanır. Geri kazanım, doğal kaynakların tükenmesini önlemeye ve çevrenin korunmasına yardımcı olur. Geri kazanılan malzemeler genellikle tekrar kullanıma sunulur ve yeni ürünlerin üretiminde kullanılır. Örneğin, geri dönüştürülen kağıt hamuruna dönüştürülerek yeniden kağıt üretiminde kullanılabilir. Geri kazanım, sürdürülebilir kalkınma hedefleri doğrultusunda atık yönetimi stratejilerinin en önemli parçalarından biridir.
Geri kazanımda atık toplama ve ayrıştırma, kullanılmış veya atık malzemelerin öncelikle toplanması ve sonra da farklı türlerine ayrıştırılmasıdır. Bu işlem, geri kazanılabilir malzemelerin diğer atıklardan ayrılmasını ve daha kolay bir şekilde geri kazanılmasını sağlar.
Atık toplama, evlerden, iş yerlerinden, okullardan, halka açık alanlardan ve endüstriyel tesislerden çöp, kağıt, plastik, cam, metal gibi malzemelerin toplanması işlemidir. Bu toplanan atıklar, daha sonra ayrıştırma işlemine tabi tutulur.
Atık ayrıştırma işlemi, toplanan atıkların farklı türlerine ayrılmasıdır. Örneğin, kağıt, cam, metal ve plastik malzemeler farklı kutulara ayrılır. Bu ayrıştırma işlemi, geri dönüştürülebilir malzemelerin diğer atıklardan ayrılmasını sağlar ve geri dönüştürülebilir malzemelerin daha kolay bir şekilde geri kazanılmasına olanak tanır.
Atık toplama ve ayrıştırma, geri kazanımın en önemli adımlarından biridir ve doğal kaynakların korunmasına, çevrenin korunmasına ve sürdürülebilir kalkınmaya katkıda bulunur.
Geri kazanımın önemi şu şekilde özetlenebilir;
Bu nedenlerden dolayı, geri kazanım önemlidir ve doğal kaynakların, çevrenin ve ekonominin korunmasına katkıda bulunur.
Türkiye'de geri kazanım üzerine yönetmelikler mevcuttur. Bunlar, çevre yönetimi ve atık yönetimi konularını düzenleyen yasalar ve yönetmelikler kapsamında yer almaktadır.
Örneğin, Türkiye'de Atıkların Kontrolü Yönetmeliği, geri kazanım, yeniden kullanım ve bertaraf yöntemleri gibi atık yönetimi süreçlerini düzenlemektedir. Bu yönetmelik, atıkların kaynağında ayrı toplanmasını ve geri kazanımının sağlanmasını da içermektedir.
Bunun yanı sıra, Türkiye'de ambalaj atıkları için de ayrı bir yönetmelik bulunmaktadır. Bu yönetmelik, ambalaj atıklarının kaynakta ayrı toplanması, geri dönüştürülmesi ve bertaraf edilmesi süreçlerini düzenlemektedir.
Ayrıca, Türkiye'de çevre kanunları da geri kazanım konusunu düzenlemektedir. Örneğin, Çevre Kanunu, geri dönüşümü teşvik etmek, atıkların azaltılması ve geri kazanımının artırılması gibi hedefler belirlemektedir.
Tüm bu yönetmelikler ve yasalar, Türkiye'de geri kazanımın teşvik edilmesi ve atık yönetiminin daha sürdürülebilir hale getirilmesi amacıyla yürürlüktedir.
Geri kazanım ve geri dönüşüm, atık yönetimi sürecinde sıkça kullanılan iki terimdir, ancak birbirinden farklıdırlar.
Geri kazanım, atıkların yeniden kullanılabilmesi için malzemelerin ayrıştırılması ve işlenmesi işlemidir. Örneğin, bir geri kazanım tesisi, kağıt, cam, metal ve plastik gibi malzemeleri toplar, ayrıştırır ve bunları yeniden işlemeye sokarak yeni ürünlere dönüştürür.
Geri dönüşüm ise, bir malzemenin önceden üretilmiş bir üründen ayrıştırılıp tekrar aynı veya benzer bir ürün haline getirilmesidir. Örneğin, plastik su şişesi geri dönüştürülebilir ve yeni bir plastik su şişesi yapmak için kullanılabilir.
Yani, geri kazanım malzemelerin yeniden işlenerek yeni ürünlere dönüştürülmesi işlemidir, geri dönüşüm ise, bir malzemenin önceden üretilmiş bir üründen ayrıştırılıp tekrar aynı veya benzer bir ürün haline getirilmesidir.
Geri dönüşüm, atık malzemelerin yeniden işlenerek yeni ürünlere dönüştürülmesidir. Geri dönüşümün amacı, atıkların azaltılması, doğal kaynakların korunması ve çevrenin korunmasıdır. Geri dönüşüm yapmak için aşağıdaki adımları izlenmektedir;
Bu adımlar, geri dönüşümün genel işleyişini göstermektedir. Geri dönüşüm, atık yönetimi için önemli bir adımdır ve çevrenin korunması, doğal kaynakların korunması ve sürdürülebilir bir gelecek için önemlidir.
Tehlikesiz atık toplama-ayırma belgesi, tehlikesiz atık işleme tesislerinin kurulması, işletilmesi ve denetlenmesine ilişkin belirli standartları yerine getirmeleri gerektiğini belirleyen bir belgedir. Bu belgeye sahip tesisler, tehlikesiz atıkları alarak ayrıştırma, geri dönüşüm veya bertaraf etme işlemleri yapabilirler.
Tehlikesiz atık işleme tesislerinde, gelen atıkların türüne ve niteliğine göre farklı işlemler yapılabilir. Örneğin, geri dönüştürülebilir atıkların ayrıştırılması ve geri kazanılması için özel ayrıştırma makineleri kullanılabilir. Atıkların depolanması için özel depolama alanları oluşturulabilir veya atıkların yakılması için özel yakma işlemi yapabilen tesislerde bu işlem gerçekleştirilebilir.
Ancak, tehlikesiz atık toplama-ayırma belgesi kapsamında tesise gelen atıklara herhangi bir işlem yapılması, atıkların özelliklerine ve belirli yasal düzenlemelere uygun olmalıdır. Ayrıca, tesislerin atıkları işlerken çevre, insan sağlığı ve güvenlik standartlarına uymaları gerekmektedir.
Özetle, tehlikesiz atık toplama-ayırma belgesine sahip tesisler, atıkları belirli standartlar ve yasal düzenlemeler doğrultusunda işleyebilirler. Atıkların ne şekilde işleneceği, atıkların türüne ve niteliğine göre değişebilir.
Belediye sınırları içinde bir sanayi işletmesi olarak, tehlikesiz atıklarınızı belediyenin atık yönetimi hizmetleri kapsamında bulunan atık toplama ve bertaraf tesislerine (TAT) verebilirsiniz. Üretim artıklarınız, defolu ürünleriniz, fireleriniz, piyasaya sürülmemiş ambalajlarınız, ilgili yasa gereği, ambalaj atığı olarak değerlendirilmez. Bunlar “Tehlikesiz Atık” sınıfında olduğundan dilediğiniz çevre lisanslı firmaya (Tehlikesiz Atık Geri Kazanım Belgesine sahip) verebilirsiniz.
Tehlikesiz atıklar, insan sağlığı ve çevre için doğrudan tehlike oluşturmayan ancak doğru yönetilmediğinde zararlı olabilen atıklardır. Bu nedenle, tehlikesiz atıkların uygun şekilde toplanması, taşınması, ayrıştırılması ve bertaraf edilmesi son derece önemlidir.
Tehlikesiz atıkların türleri, işletmenizin faaliyetlerine ve endüstriyel süreçlerine bağlı olarak değişebilir. Ancak, genel olarak, tehlikesiz atık olarak kabul edilen atık türleri şunları içerebilir;
İşletmenizin ürettiği atıkların tehlikesiz atık kapsamında olup olmadığını belirlemek için, öncelikle atıkların niteliği ve miktarı hakkında bir atık envanteri hazırlamalısınız. Atık envanterinizde yer alan atıkların tehlikesiz atık kapsamında olup olmadığına ve nasıl yönetilmesi gerektiğine ilişkin bilgi, yerel belediyenizin atık yönetimi hizmetleri ve çevre mevzuatı kapsamında belirlenmiştir.
Bu nedenle, işletmenizde ürettiğiniz tehlikesiz atıkların nasıl toplanacağı, taşınacağı ve bertaraf edileceği konusunda yerel belediyenizin atık yönetimi hizmetleri veya çevre danışmanlık firmalarından destek alabilirsiniz.
Tehlikesiz atıkların geri dönüşüme kazandırılması, doğal kaynakların korunması, atık miktarının azaltılması ve sürdürülebilir bir çevre için son derece önemlidir.
Tehlikesiz atıkların toplanması, geri dönüşüm sürecinin ilk adımıdır. Toplanan tehlikesiz atıkları tesisimize ulaştırdıktan sonra tecrübeli ekibimizin sınıflandırılması ile otomatik sistem tarafından ayrılarak pres işlemlerinde sınıflandırılarak geri dönüşüme hazırlanmaktadır.